หมวดบทสวด · 17 บท

งานอวมงคล – พระอภิธรรมและบทบังสุกุล

บทสวดพระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทมาติกา บังสุกุล และคาถาที่พระสงฆ์สวดในงานศพและงานทำบุญอุทิศผู้ล่วงลับ พร้อมคำแปล

  1. 1พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 1 พระสังคิณีธัมมสังคณี (กุสะลา ธัมมา อะกุสะลา ธัมมา)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์แรก ว่าด้วยการจำแนกธรรมเป็นกุศล อกุศล อัพยากฤต และองค์ประกอบของกุศลจิต
  2. 2พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 2 พระวิภังค์วิภังค์ (ปัญจักขันธา)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์ที่ 2 ว่าด้วยการจำแนกขันธ์ 5 เริ่มที่รูปขันธ์ซึ่งประมวลรูปทั้งปวงเข้าเป็นหมวดเดียว
  3. 3พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 3 พระธาตุกถาธาตุกถา (สังคะโห อะสังคะโห)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์ที่ 3 ว่าด้วยการสงเคราะห์และไม่สงเคราะห์ธรรมเข้าในขันธ์ อายตนะ ธาตุ
  4. 4พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 4 พระปุคคลบัญญัติปุคคลบัญญัติ (ฉะ ปัญญัตติโย)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์ที่ 4 ว่าด้วยบัญญัติ 6 ประการ และการบัญญัติบุคคลประเภทต่าง ๆ
  5. 5พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 5 พระกถาวัตถุกถาวัตถุ (ปุคคะโล อุปะลัพภะติ)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์ที่ 5 เป็นคำถามตอบหักล้างมิจฉาทิฏฐิว่ามีบุคคลอยู่จริงโดยปรมัตถ์
  6. 6พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 6 พระยมกยมก (เย เกจิ กุสะลา ธัมมา)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์ที่ 6 แสดงธรรมเป็นคู่ถามตอบย้อนกลับ ว่าด้วยกุศลธรรมกับกุศลมูล
  7. 7พระอภิธรรม 7 คัมภีร์ บทที่ 7 พระมหาปัฏฐานมหาปัฏฐาน (ปัจจัย 24)บทสวดพระอภิธรรมคัมภีร์สุดท้าย แสดงปัจจัย 24 ประการที่ธรรมทั้งหลายอาศัยกันและกันเกิดขึ้น ตั้งแต่เหตุปัจจัยถึงอวิคตปัจจัย
  8. 8บทสวดมาติกา (ธัมมสังคิณีมาติกา สำหรับบังสุกุล)ธัมมะสังคิณีมาติกา / ติกมาติกา 22แม่บทหมวด 3 ทั้ง 22 หมวดจากคัมภีร์ธัมมสังคณี ที่พระสงฆ์สวดก่อนบังสุกุลในงานศพและงานทำบุญอัฐิ
  9. 9บทบังสุกุลตาย (อะนิจจา วะตะ สังขารา)ปังสุกูละคาถา / อนิจจคาถาคาถาที่พระสงฆ์สวดขณะพิจารณาผ้าบังสุกุลหน้าศพ ว่าด้วยสังขารไม่เที่ยง มีความเกิดขึ้นและเสื่อมไปเป็นธรรมดา
  10. 10บทบังสุกุลเป็น (อะจิรัง วะตะยัง กาโย)ชีวบังสุกุล / บังสุกุลคนเป็นคาถาสวดบังสุกุลให้คนเป็นในพิธีต่ออายุหรือสะเดาะเคราะห์ ว่าด้วยกายนี้ไม่ช้าจะนอนทับแผ่นดิน
  11. 11ปัพพโตปมคาถาปัพพะโตปะมะคาถา (ยะถาปิ เสลา วิปุลา)คาถาเปรียบชราและมรณะดังภูเขาหินที่กลิ้งบดสัตว์ทุกชนชั้น ไม่มีใครต่อสู้ได้ จึงควรตั้งศรัทธาในพระรัตนตรัยและประพฤติธรรม
  12. 12อริยธนคาถาอะริยะธะนะคาถา (ยัสสะ สัทธา ตะถาคะเต)คาถาว่าด้วยทรัพย์อันประเสริฐของพระอริยะ คือ ศรัทธา ศีล ความเลื่อมใสในสงฆ์ และความเห็นตรง ผู้มีทรัพย์นี้ชื่อว่าไม่ยากจน
  13. 13ติลักขณาทิคาถาติลักขะณาทิคาถา (สัพเพ สังขารา อะนิจจาติ)คาถาว่าด้วยไตรลักษณ์ คือ อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา และคาถาว่าด้วยผู้ถึงฝั่งจากธรรมบท พระสงฆ์นิยมสวดในงานศพ
  14. 14วิปัสสนาภูมิปาฐะวิปัสสะนาภูมิปาฐะ (ปัญจักขันธา)บทแสดงภูมิของวิปัสสนา 6 หมวด คือ ขันธ์ 5 อายตนะ 12 ธาตุ 18 อินทรีย์ 22 อริยสัจ 4 และปฏิจจสมุปบาท
  15. 15บทสวดแจง (พระวินัย พระสูตร พระอภิธรรม)สังคายนาปาฐะ / สวดแจงย่อ 3 ปิฎกบทสวดย่อพระไตรปิฎกทั้ง 3 ปิฎก ยกข้อความตอนต้นของพระวินัย พระสูตร และพระอภิธรรมมาสวดในงานฌาปนกิจ จำลองการสังคายนา
  16. 16สังเวคคาถา (อัปปะมายุ มะนุสสานัง)สังเวคอิธชีวิตคาถา / อัปปมายุคาถาคาถาให้เกิดความสังเวชว่าอายุมนุษย์น้อยนัก วันคืนล่วงไป ชีวิตหมดสิ้นไปเหมือนน้ำในลำธารเล็ก ควรรีบทำกิจที่ควรทำ
  17. 17คำอาราธนาพระอภิธรรมและคำถวายผ้าไตรบังสุกุลคำกล่าวของเจ้าภาพในงานศพคำอาราธนาที่ใช้ก่อนพระสวดพระอภิธรรม (ใช้บทอาราธนาธรรม) และคำถวายผ้าไตรจีวรอุทิศแก่ผู้ล่วงลับ